Sekularyzm i postsekularyzm w czynie i myśli. Przypadek Francji

Zbyszek Dymarski ID

Uniwersytet Gdański, Instytut Badań nad Kulturą

Krystyna Bembennek ID

Uniwersytet Gdański, Instytut Filozofii

numer: 2, rok: 2020

https://doi.org/10.5281/zenodo.5528582

 

pdf

 

Secularism and post-secularism in action and in thought. The case of France

Abstract

The authors of the article try to identify and describe the processes that led to the strong secularization of French society.
They point out that they developed, not guided by the "natural" laws of social development, but were the result of a well-thought-out policy of the rulers.
The revolution of 1789 was a turning point for this process.
The groups that then took power and their successors, modified the laws, reformed education systems, and confiscated property and church buildings from the clergy.
Of course, the Enlightenment ideas of freedom, equality and fraternity for all were a very attractive program of changes, but without the aforementioned means of pressure, and often coercion, the shape and scope of secularization in France would be definitely different.

 

 Key words: secularization, post-secularism, secular morality, secular state


Sekularyzm i postsekularyzm w czynie i myśli. Przypadek Francji

Abstrakt

Autorzy artykułu starają się rozpoznać i opisać procesy, które doprowadziły do silnego zlaicyzowania społeczeństwa francuskiego.
Zwracają oni uwagę, że rozwijały się one, prowadzone nie siłą „naturalnych” praw rozwoju społecznego, ale były wynikiem przemyślanej polityki rządzących. Przełomowym wydarzeniem dla tego procesu była rewolucja 1789 roku. Ugrupowania które wówczas przejęły władzę oraz ich następcy, modyfikowały prawa, reformowały systemy edukacji, odbierały majątki i budynki kościelne duchowieństwu. Oczywiście oświeceniowe idee wolności, równości i braterstwa dla wszystkich, były bardzo atrakcyjnym programem przemian, ale bez wspomnianych środków nacisku, a niejednokrotnie przymusu, kształt i zasięg laicyzacji we Francji byłby zdecydowanie inny.

 

Słowa kluczowe: sekularyzacja, postsekularyzm, moralność laicka, państwo laickie


Bibliografia

Durkheim É., Wychowanie moralne, tłum. P. Kostyło i D. Rybicka, Bydgoszcz 2015.

Jeunes d'aujourd'hui - D'après le rapport d'enquête du Ministère de la Jeunesse et des Sports, Paris 1967.

Kostyło P., „Wstęp. Wychowanie moralne i ideały socjalizacji”, w: É. Durkheim, Wychowanie

moralne, tłum. P. Kostyło i D. Rybicka, Bydgoszcz 2015, s. 7–46.

Łakomy H., Państwo a kościół we Francji. Historia i współczesność, Kraków 1999.

Miquel P., Histoire de la France, Paris 1976. 

Przeciszewski M., Gołębiowski K., Dynamika i bogactwo intelektualne. Czym imponuje francuski katolicyzm, dostępne online na Więź.pl:  http://wiez.com.pl/2019/04/30/dynamika-i-bogactwo-intelektualne-czym-imponuje-francuski-katolicyzm/; [dostęp: 30.04.2020].

Saldon W., Struktura wyznaniowa i życie religijne Polski i Francji, Warszawa 2020, online: https://www.researchgate.net/publication/339567056_Struktura_wyznaniowa_i_zycie_religijne_Polski_i_Francji; [dostęp: 30.04.2020].