Próba uchwycenia biografii intelektualnej Adama Synowieckiego

 

Zbyszek Dymarski ID
Maria Urbańska-Bożek ID

numer: 2, rok: 2024
https://doi.org/10.26881/kg.2024.2.07

 

 

 

 

An Attempt to Capture the Intellectual Biography of Adam Synowiecki

Abstract

The text is devoted to the person and scientific and journalistic activity of Prof. Adam Synowiecki. The authors present the context of the development of his scientific career and the scope of research issues that Adam Synowiecki dealt with. The authors focus on two phases of his scientific path. In the first, they describe the development of his interests in the philosophy of science and combining it with the theories of Marx and Engels. However, they devote most attention to the second phase, in which they pay special attention to the influence of events from the period of martial law in the eighties of the last century on the revision of Synowiecki’s views on Marxism and the redirection of his interests to the didactics of philosophy and religious thought inspired by the philosophy and theology of Nicholas of Cusa and personalism.

Key words: Adam Synowiecki, philosophy of Marx and Engels, philosophy of science, didactics of philosophy, Nicholas of Cusa

---

Próba uchwycenia biografii intelektualnej Adama Synowieckiego

Abstrakt

Tekst poświęcony został osobie oraz działalności naukowej i publicystycznej prof. Adama Synowieckiego. Autorzy zaprezentowali kontekst rozwoju kariery naukowej oraz zakres problematyki badawczej, jaką zajmował się Adam Synowiecki. Autorzy koncentrują się na dwóch fazach jego drogi naukowej. W pierwszej opisują rozwój jego zainteresowań filozofią nauki i łączenia jej z teoriami Marksa i Engelsa. Jednak najwięcej uwagi poświęcają drugiej fazie, w której zwracają szczególną uwagę na wpływ wydarzeń z okresu stanu wojennego lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku na rewizję poglądów Synowieckiego na marksizm oraz skierowanie jego zainteresowań na dydaktykę filozofii i myśl religijną inspirowaną filozofią i teologią Mikołaja z Kuzy oraz personalizmem.

Słowa kluczowe: Adam Synowiecki, filozofia Marksa i Engelsa, filozofia nauki, dydaktyka filozofii, Mikołaj z Kuzy

---

Bibliografia

Dymarski Z., Urbańska-Bożek M., „Droga do prawdy wybrukowana jest błędami”, w: Na drodze (nie)wiedzy. Pisma humanistyczne Adama Synowieckiego, opracowali i opatrzyli przypisami, wstępem i bibliografią filozofa poprzedzili Z. Dymarski i M. Urbańska-Bożek, Kęty–Gdańsk 2024, s. 3–18.

Kijewska A., Mikołaj Kuzańczyk, Kraków 2009.

Kopia listy pracowników szkół wyższych wyznaczonych do zwolnienia, sporządzona przez KW PZPR, „Pismo PG” 2010, nr 9, s. 54.

Krajewski W., Irena Szumilewicz-Lachman (1912–2002), „Karto-Teka Gdańska” 2018, nr 2, s. 72–75.

Kuhn T. S., The Structure of Scientific Revolutions, Chicago 1962 [wyd. polskie: Struktura rewolucji naukowych, tłum. H. Ostromęcka, Warszawa 1968].

Mikołaj z Kuzy, Dialog o Bogu ukrytym, w: A. Synowiecki, Mikołaja z Kuzy spotkanie z Absolutem. „Dialog o Bogu ukrytym”, „Studia Gdańskie” 1983, t. 5, s. 167–220.

Popper K. R., „Epistemologia bez podmiotu poznającego”, w: tenże, Wiedza obiektywna. Ewolucyjna teoria epistemologiczna, tłum. A. Chmielewski, Warszawa 2002, s. 138–192.

Synowiecki A., Tendencje mechanistyczne w rozwoju chemii nowożytnej, w: Dziejów mechanizmu w fizyce i chemii, red. W. Krajewski, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk 1974, s. 91–146.

Synowiecki A., U źródeł marksistowskiej ontologii i logiki dialektycznej, Warszawa 1980.

Synowiecki A., Zasady partnerstwa w pracy dydaktyczno-wychowawczej, „Życie Szkoły Wyższej” 1981, nr 6, s. 17–25.

Synowiecki A., Przyrodoznawstwo – dzieło ludzi i cząstka kultury. Wokół antropologicznej teorii wiedzy, Gdańsk 1998.

Synowieccki A., Refleksja nad etosem środowisk technicznych. Szkic problematyki, „Zeszyty Naukowe Politechniki Gdańskiej” 1998, nr 562, s. 63–68.

Szumilewicz I., Irena Szumilewicz-Lachman – postać i myśl, „Karto-Teka Gdańska” 2018, nr 2, s. 76–86.

Śmiałkowski D., Przypisy nie-autoryzowane, „Vacat – Pismo NZS PG” 1981, nr 3, s. 11–12.

Zamecki S., Adam Stanisław Synowiecki (1929–2000), „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” 2002, nr 1, s. 207–226.

Życiński J., Teizm i filozofia analityczna, Kraków1985.

 

Dokumenty archiwalne:

List ks. Józefa Tischnera do Adama Synowieckiego z dnia 30 listopada 1983 roku, archiwum rodzinne Andrzeja Synowieckiego.

Synowiecki A., Autoreferat z 27 maja 1991 roku dołączony do wniosku o nadanie tytułu profesora zwyczajnego, Archiwum Politechniki Gdańskiej.

Synowiecki A., Koegzystencja, rozmowa z A. Brodzikiem, niepublikowany wywiad [maszynopis], archiwum rodzinne Andrzeja Synowieckiego.

Synowiecki A., Filozoficzne podstawy nauk przyrodniczych, tekst wygłoszony na konferencji „Nauki przyrodnicze a światopogląd naukowy” w Olsztynie w 1979 roku.

---